CAHİT YERCİ
  Güncelleme: 11-12-2022 15:27:00   10-12-2022 15:19:00

ONUR, ÖZGÜRLÜK, ADALET

74 yıl önce (1948’de) 10 Aralık’ta, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu’nda İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi (İHEB) kabul edilmiştir. Söz konusu bildirgenin kabul yıldönümü anısına, her yılın 10 Aralık günü, 1950 yılından beri, bütün dünyada, “İnsan Hakları Günü” olarak kutlanıyor.

BM, İHEB’in kabul edilişinin 75’inci yıldönümüne giden süreçte, bu yıl, sloganını “herkes için: onur, özgürlük ve adalet” olarak belirlemiştir (https://www.un.org/en/ , Erişim: 09/12/2022).[1]

İHEB, ırk, renk, din, cinsiyet, dil, siyasal ya da diğer görüşler, ulusal ya da toplumsal köken, mülkiyet, doğum ya da diğer statüler dikkate alınmaksızın, herkesin, bir insan olarak sahip olduğu, vazgeçilemez temel haklarınıilan eden önemli bir bildirgedir.Buna göre, dünyaya gelen herhangi bir kişi, dünyaya gelen bir diğer kişiden hak ve özgürlükler bakımından tamamen farksızdır  vebildirgede belirtilen bütün haklardan ve özgürlüklerden yararlanır.

Önsöz (dibace) ve 30 maddeden oluşan söz konusu bildirge, temel insan hakları olarak, “yaşam, özgürlük, güvenlik” haklarını öne çıkarmıştır (İHEB m. 3). Bildirge, belirtilen haklarla ilgili olarak,yasaklama öngören açıklamalar getirmektedir: Örneğin, köleliğin ve kulluğun (m.4), işkencenin ve insanlık onuruyla bağdaşmayan cezaların (m. 5) yasaklanması. Bildirgeye göre, herkes kanun önünde eşittir (m. 7), buna aykırı işlemlere karşı, ilgilinin mahkemeye başvurma hakkı vardır (m. 8), kimse keyfi olarak tutulamaz, alıkonamaz (m. 9), herkes, haklarının, görevlerinin ya da kendisine karşı cezai mahiyette herhangi bir isnadın belirlenmesinde tam bir eşitlikte, dâvasının bağımsız ve tarafsız bir mahkeme tarafından hak ve hukuka uygun ve adil şekilde ve açık olarak görülmesi hakkına sahiptir (m. 10). Bildirge, fikir ve sanat, mülkiyet, seyahat ve ikamet, eğitim, çalışma, adil ücret, toplantı ve gösteri, özel hayatın gizliliği ve korunması, sosyal güvenlik konularını da insana özgü hak ve özgürlükler kapsamında sıralamıştır.

Bizce, bildirgenin 21 ve 28’inci maddeleri çok önemlidir.  21’inci madde, toplumların, serbest, dönemsel, adil ve dürüst şekilde yapılmış seçimlerle ortaya çıkan halk iradesine dayanan hükümetlerle, başka deyimle, demokrasiyle yönetilmelerini öngörmektedir. 28’inci madde ise, “herkesin, bu bildirgede öngörülenhak ve özgürlüklerin tam uygulanmasını sağlayacak bir toplumsal ve uluslararası düzene hakkı vardır” açıklamasıyla, insan haklarını tamamıyla yaşama geçirecek ülke ve dünya düzenine vurgu yapılmıştır. 

Bildirgede öngörülen hak ve özgürlüklerin kullanımı ve yaşama geçmesiyle demokratik düzen arasında doğrudan, kopmaz  ve karşılıklı bir ilişki bulunmaktadır. Demokratik düzen, insan hak ve özgürlüklerine gösterilen saygı ve uygun tutumla söz konusu hak ve özgürlükleri pekiştirip geliştirirken, söz konusu hak ve özgürlüklerin kullanımı da demokratik düzeni ve bu düzenin işleyişini güçlendirmektedir.

Yukarıda, bu yılın sloganının “onur, özgürlük, adalet” olarak belirlendiği vurgulanmıştı. Bu belirleme  özellikle halkımızın bugün içinde bulunduğu koşullar dikkate alındığında çok yerindedir.

Herkesin, insanlık onuruna yaraşır ve uygun düzeyde yaşam sürmesi hakkı vardır (İHEB m. 22-23).

Bunun için, insanların, yeme-içme, barınma, ısınma ve korunmagibi temel gereksinmelerini karşılayacak

[1]İHEB m. 1: “Bütün insanlar özgür, onur ve haklar bakımından eşit doğarlar.”

düzeyde gelir sahibi olması gerekmektedir. Bir kısım emekli maaşının 3.500 TL düzeyinde, asgari ücretin açlık sınırının altında olduğu ülkemizde,  geniş bir kesim için insanlık onuruna yaraşır bir yaşam düzeyinin varlığından söz etmek mümkün değildir.

Bazı hak ve özgürlükler, doğrudan yaşamla ve yaşam kalitesiyle ilgilidir: Seyahat, tatil, eğlenme gibi. Açlık, yoksulluk sınırının altındaki yaşamlarda bu hak ve özgürlüklerin yanına bile yaklaşılamaz.

Kanun önünde herkes eşittir. İdare ve yargı, adına, sıfatına ya da konumuna göre, kimseye farklı muamele edemez. Yargı makamlarına müdahale edilemez. Ne yazık ki, ülkemizde, farklı süreçler yaşanıyor bugün.

Bugün, insan hakları günü. Ama, hiç içimden kutlamak gelmiyor!

  Bu yazı 791 defa okunmuştur.
  FACEBOOK YORUM
Yorum
  YAZARIN DİĞER YAZILARI
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Galatasaray 27 23 1 3 57 15 72 +42
2 Fenerbahçe 27 22 1 4 70 22 70 +48
3 Trabzonspor 27 14 9 4 43 33 46 +10
4 Beşiktaş 27 14 9 4 39 31 46 +8
5 Kasımpaşa 27 11 10 6 48 50 39 -2
6 Sivasspor 27 9 8 10 34 37 37 -3
7 Başakşehir FK 27 10 11 6 35 33 36 +2
8 Çaykur Rizespor 27 10 11 6 28 40 36 -12
9 Antalyaspor 27 8 8 11 32 31 35 +1
10 Kayserispor 27 10 9 8 35 38 35 -3
11 Samsunspor 27 9 12 6 33 36 33 -3
12 Adana Demirspor 27 7 9 11 39 36 32 +3
13 Alanyaspor 27 6 9 12 32 40 30 -8
14 Fatih Karagümrük 27 7 12 8 32 31 29 +1
15 MKE Ankaragücü 27 6 10 11 32 35 29 -3
16 Hatayspor 27 6 10 11 32 37 29 -5
17 Gaziantep FK 27 7 13 7 31 40 28 -9
18 Konyaspor 27 6 11 10 26 39 28 -13
19 Pendikspor 27 6 13 8 32 55 26 -23
20 İstanbulspor 27 3 18 6 20 51 12 -31
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 24 19 4 1 60 20 58 +40
2 Göztepe 24 15 5 4 42 15 49 +27
3 Kocaelispor 24 13 6 5 38 27 44 +11
4 Bodrumspor 24 12 6 6 34 17 42 +17
5 Sakaryaspor 24 11 6 7 37 28 40 +9
6 Bandırmaspor 24 11 7 6 35 21 39 +14
7 Boluspor 24 11 7 6 23 24 39 -1
8 Çorum FK 24 11 8 5 39 25 38 +14
9 Gençlerbirliği 24 8 7 9 24 25 33 -1
10 Erzurumspor FK 24 8 7 9 23 21 30 +2
11 Keçiörengücü 24 8 10 6 23 30 30 -7
12 Manisa FK 24 6 8 10 27 25 28 +2
13 Ümraniyespor 24 7 11 6 26 36 27 -10
14 Şanlıurfaspor 24 5 11 8 16 28 23 -12
15 Tuzlaspor 24 6 13 5 23 40 23 -17
16 Adanaspor 24 7 15 2 20 38 23 -18
17 Altay 24 5 16 3 12 47 15 -35
18 Giresunspor 24 2 18 4 11 46 7 -35
Takım O G M B A Y P AV
1 Esenler Erokspor 25 19 4 2 59 21 59 +38
2 Van Spor FK 26 16 5 5 40 28 53 +12
3 Bucaspor 1928 26 14 3 9 35 15 51 +20
4 Yeni Mersin İdman Yurdu 26 14 4 8 38 18 50 +20
5 1461 Trabzon FK 25 14 5 6 47 23 48 +24
6 Ankaraspor 26 12 5 9 35 23 45 +12
7 Diyarbekir Spor 26 11 8 7 29 22 40 +7
8 Ankara Demirspor 25 11 11 3 31 30 36 +1
9 Karacabey Belediye Spor 26 8 9 9 23 23 33 0
10 Kırklarelispor 26 8 10 8 21 30 32 -9
11 Beyoğlu Yeniçarşıspor 25 9 12 4 26 28 31 -2
12 Hes İlaç Afyonspor 25 7 9 9 16 24 30 -8
13 Nazilli Belediyespor 26 9 11 6 30 40 30 -10
14 Serik Belediyespor 26 6 11 9 19 27 27 -8
15 Altınordu 25 5 11 9 26 27 24 -1
16 Kırşehir Futbol SK 26 5 15 6 25 48 21 -23
17 Zonguldak Kömürspor 25 5 13 7 24 44 19 -20
18 Adıyaman FK 26 3 18 5 17 42 14 -25
19 Bursaspor 25 3 15 7 15 43 13 -28
Takım O G M B A Y P AV
1 Kepezspor FAŞ 19 14 1 4 37 9 46 +28
2 Aliağa Futbol A.Ş. 20 13 0 7 35 11 46 +24
3 52 Orduspor FK 20 10 5 5 26 17 35 +9
4 Ayvalıkgücü Belediyespor 20 9 5 6 21 16 33 +5
5 K.Çekmece Sinopspor 20 9 6 5 31 19 32 +12
6 Edirnespor 19 9 6 4 33 17 31 +16
7 İnegöl Kafkas GK 20 8 6 6 22 22 30 0
8 Artvin Hopaspor 19 7 6 6 25 17 27 +8
9 Mardin 1969 Spor 20 7 9 4 22 22 25 0
10 Talasgücü Belediyespor 20 8 11 1 24 31 25 -7
11 Karabük İdmanyurdu Spor 20 7 10 3 16 30 24 -14
12 Kırıkkalegücü FK 19 5 10 4 11 23 19 -12
13 Gümüşhanespor 20 2 10 8 12 32 14 -20
14 Malatya Arguvanspor 19 2 13 4 9 28 10 -19
15 Tarsus İdman Yurdu 19 2 14 3 12 42 9 -30
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 01/03/2024 Kasımpaşa vs Sivasspor
 02/03/2024 MKE Ankaragücü vs İstanbulspor
 02/03/2024 Çaykur Rizespor vs Kayserispor
 02/03/2024 Hatayspor vs Fenerbahçe
 03/03/2024 Başakşehir FK vs Samsunspor
 03/03/2024 Pendikspor vs Konyaspor
 03/03/2024 Beşiktaş vs Galatasaray
 04/03/2024 Adana Demirspor vs Fatih Karagümrük
 04/03/2024 Alanyaspor vs Trabzonspor
 04/03/2024 Antalyaspor vs Gaziantep FK
 04/03/2024 Adana Demirspor - Fatih Karagümrük Fatih Karagümrük ligde deplasmandaki son 12 maçında hiç kazanamadı  Adana Demirspor yenilmez
 04/03/2024 Adana Demirspor - Fatih Karagümrük Adana Demirspor ligdeki son 10 maçında hiç kazanamadı  Fatih Karagümrük yenilmez
 04/03/2024 Antalyaspor - Gaziantep FK Antalyaspor ligdeki son 5 maçında hiç kazanamadı  Gaziantep FK yenilmez
 04/03/2024 Alanyaspor - Trabzonspor Alanyaspor ligde evindeki son 6 maçında hiç kaybetmedi  Alanyaspor yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 01/03/2024 Ümraniyespor vs Altay
 02/03/2024 Bodrum FK vs Eyüpspor
 02/03/2024 Tuzlaspor vs Keçiörengücü
 02/03/2024 Erzurumspor FK vs Kocaelispor
 02/03/2024 Sakaryaspor vs Manisa FK
 03/03/2024 Giresunspor vs Adanaspor
 03/03/2024 Göztepe vs Boluspor
 03/03/2024 Çorum FK vs Bandırmaspor
 04/03/2024 Gençlerbirliği vs Şanlıurfaspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 01/03/2024 Yeni Mersin İdman Yurdu vs Esenler Erokspor
 02/03/2024 Altınordu vs Kırşehir Futbol SK
 02/03/2024 Ankara Demirspor vs Adıyaman FK
 02/03/2024 Ankaraspor vs Zonguldak Kömürspor
 02/03/2024 Beyoğlu Yeniçarşıspor vs Serik Belediyespor
 02/03/2024 Bursaspor vs Bucaspor 1928
 02/03/2024 Karacabey Belediye Spor vs 1461 Trabzon FK
 02/03/2024 Nazilli Belediyespor vs Kırklarelispor
 02/03/2024 Van Spor FK vs Hes İlaç Afyonspor
 02/03/2024 Van Spor FK - Hes İlaç Afyonspor Hes İlaç Afyonspor ligdeki son 7 maçında hiç kazanamadı  Van Spor FK yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 03/03/2024 Artvin Hopaspor vs Gümüşhanespor
 03/03/2024 Karabük İdmanyurdu Spor vs Edirnespor
 03/03/2024 K.Çekmece Sinopspor vs Aliağa Futbol A.Ş.
 03/03/2024 Malatya Arguvanspor vs Ayvalıkgücü Belediyespor
 03/03/2024 Talasgücü Belediyespor vs Kepezspor FAŞ
 03/03/2024 Tarsus İdman Yurdu vs Mardin 1969 Spor
 03/03/2024 52 Orduspor FK vs Kırıkkalegücü FK
 03/03/2024 Malatya Arguvanspor - Ayvalıkgücü Belediyespor Malatya Arguvanspor ligdeki son 10 maçında hiç kazanamadı  Ayvalıkgücü Belediyespor yenilmez
HABER ARŞİVİ
ŞANS OYUNLARI
BİZİ TAKİP EDİN
  • YUKARI